//7£- 95 ssl,

2/6

ә m” ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV FİKRƏT XALIQOV

ŞƏKİ Alim Ziyalılar

П hissə

NM.F.Axunclov aclına Azərbaycan МИН ККадхалаз

BAKI “ELM” 2007

TƏRTİBÇİLƏR: Ələfsər Bəxtiyar oğlu MƏMMƏDOV Fikrət Ramazan oğlu XALIQOV

Bu kitabın işıq üzü görməsində Cavanşir Əyyub oğlu FEYZİYEVİN

böyük xidməti olmuşdur.

REDAKSİYA HEYƏTİ:

B.Vahabzadə, Y.Mahmudov, Q.Calalov, A.Qəribov, F.Qədirov, R.Hüseynov, Z.Əlizadə, Ş.Şərifov, Ə-C.Əhmədov, M.Fərzəlibəyov, Q.Əbdülsəlimzadə, R.Axundova, Q.Kərimov, Ç.Xəlifəzadə, T.Əfəndiyeva, C.Hacıyev, F.İbrahimov, N.İbrahimov, İ.Abbasov, T.Xəlilova, N.Məmmədov, T.Süleymanov, Ə.Məsimov, R.Qafarlı, C.Quliyev, Ç.Tahirov, N.Nəsrullayev, H.-C.Xəlifəzadə, Ü.Məmmədov.

"ŞƏKİ" Xeyriyyə Cəmiyyətinin təşəbbüsü ilə nəşr olunur.

Tərtibçilər kitabın işıq üzü görməsində təmənnasız köməkləri- ni əsirgəməyən Ülvi Məmmədov, Elmar Rəcəbov, Əhməd Xalıqov, Kamran Əliyev, Vüqar Məmmədov, Polad Hüseynov Anar Süleymanova təşəkkür edir.

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007. 428 səh.

ISBN 5-8066-1708-4

4702060104 655(07)-2007

Ə.B.Məmmədov, 2007.

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 3

Hər söz bir ulduz, bir şəffaf olmaz, Mənalar dünyası qaranlıq deyil. Bu böyük kitablar yaranır az-az, Çünki ömürlükdür, bir anlıq deyil. Səməd VURĞUN Xalq şairi, akademik

ÖN SÖZ ƏVƏZİ (II hissəyə)

əki Azərbaycanın dilbər guşələrindən biri olmaqla yanaşı,

bir çox üstün cəhətləri ilə dünyada tanınmışdır. Daima gö- zəlləşən Şəkinin ziyalı elmi potensialı bu gün inkişaf etməkdədir.

"ŞƏKİ. Alim Ziyalılar" kitabının həm birinci, həm ikin- ci hissəsinin ərsəyə gəlməsində əsas məqsəd Şəkidən çıxmış tanınmış alim ziyalılarımızın önəmli fəaliyyətlərinə uğur- larına ictimai maraq diqqəti yönəltmək, keçdikləri mənalı ömür yoluna, fəaliyyətlərinin Respublikamız üçün gərəkliliyinə istinadən ictimai sorğu əsasında müəyyənləşdirilmiş alim zi- yalılarımızı respublikamızda onun hüdudlarından kənarda da- ha yaxından tanıtmaqdan ibarətdir.

"ŞƏKİ. Alim Ziyalılar" kitabının hər iki hissəsinə "Ön söz", "Şəki şəkililər", "Şəkili kimdir?" s. kimi məlumat məqalələr, ictimaiyyət arasında yüksək nüfuz qazanmış, müxtəlif təşkilatlarda fəaliyyət göstərmiş hal-hazırda fəaliyyətini davam etdirən tanınmış alim ziyalılarımız haqqında bioqrafik məlumatlar, Şəkinin məşhur yerlərindən foto görüntülər daxil edilmişdir.

4 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

Kitabın İT hissəsində "ŞƏKİ. Alim Ziyalılar" kitabı haqqın- da "Təhsil problemləri" "İnşaatçı kadrlar" qəzetində Azərbay- can Dövlət Pedaqofi Universitetinin dosenti, akademik Y.Məm- mədəliyev adına mükafat laureatı Әјдәг Xəlili "İnşaatçı kadr- lar" qəzetinin baş redaktoru, filologiya elmləri namizədi Akif Hacının yazdıqları rəyləri verilmişdir.

Şübhəsiz ki, kitaba daxil edilmiş tanınmış alim ziyalıları- mız sırasında görmək istədiyiniz kimlərəsə rast gəlmədikdə təəssüflənəcəksiniz. Bu da təbii bir haldır.

Çox şükürlər olsun ki, tanınmış alim ziyalılarımızın sayı kifayət qədər çoxdur onların hamısı haqqında bir ya iki kitab daxilində məlumat verməyin qeyri-mümkün olduğu şübhəsiz ki, nəzərə alınmalıdır.

"ŞƏKİ. Alim Ziyalılar" kitabının ikinci hissəsində, birinci hissədə olduğu kimi, alim ziyalılar haqqında bioqrafik məlu- matları hazırlayarkən, onların doğulduqları il, təhsil aldıqları orta ali məktəblər, elmi pedaqoii fəaliyyətləri, çalışdıqları təş- kilatlar, üzvü olduqları Beynəlxalq regional qrumlar, iştirak etdikləri konfrans, qurultay simpoziumlar, layiq görüldükləri dövlət, hökumət ictimai təşkilatların təltifləri, ictimai xey- riyyəçilik fəaliyyətlərinə digər bu kimi informasiyalara üstünlük verilmişdir.

Tərtibçilər kitabın hər iki hissəsi haqqında irad təkliflərini bildirəcək hörmətli oxuculara bəri başdan təşəkkürlərini bildirir- lər.

Ələfsər MƏMMƏDOV kimya elmləri doktoru, professor

Fikrət XALIQOV filologiya elmləri doktoru

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 5

Hər bir insanın qiyməti onun elmi, biliyi qədərdir.

Məhəmməd Peyğəmbər

ÖN SÖZ (1 hissədən)

ta yurdu müqəddəs əmanətdirl Onun övladı olmağa layiq-

1 Bu səpgidə düşüncələr neçə-neçə səmimi duy- ğular üçün öməkdir: yaşadığın həyatda Vətən torpağını istədiyin kimi seyr etmisənmi, əcdadların başı üzərində əsən yellərdən saçların titrəyibmi, xalqın keçib gəldiyi tarixi yolun cizgilərini daş yaddaşlara həkk etməyə səy göstərmisənmi s. Belə suallar, belə hisslər duyğular qədərincədir.

Azərbaycanın sənətkarlıq ruhunu, koloritini klassik səviyyədə ən saf toxunulmaz vəziyyətdə qoruyub saxlayan qədim şəhər- lərdən biri Şəkidir. Qədim İpək Yolunun üstündə yerləşən bu şəhər tarixən Azərbaycanın ictimai, iqtisadi, mədəni mənəvi həyatının mühüm tərkib hissəsi olmuşdur.

Şəki Azərbaycanın dilbər guşəsi, onun rəqsi, yumoru, mədə- niyyəti, elmi, bugünü gələcəyidir. Onun dağ-dərələrini doldu- ran, yamaclara dikələn qırmızı kirəmidli evləri ona elə yaraşıq verir ki, bu, heç bir gözəlliklə müqayisə edilə bilməz.

Qədim məscid karvansaraylar, hamam ticarət köşkləri özündə yerli əhalinin dühasının qüdrətini yaşadır. Onun möhür daşı olan Xan sarayı Azərbaycan memarlığının təkrarsız incisidir. Bir cüt çinar əmrə müntəzir əsgər kimi gecə-gündüz Şəki Xan sarayının keşiyindədir. Sarayın bir mismar belə işlənmədən

6 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

düzəldilmiş şəbəkələri, divarlarındakı bənzərsiz rəsmlər Şəki sənətkarlarının özünəməxsus yaradıcılıq nümunələri kimi diqqə- ti cəlb edir.

Bunlarla yanaşı, Azərbaycanın ziyalı zümrəsinin ən əhatəli hissəsini təşkil edən şəkili alim ziyalıların respublikamızın həyatında qazandıqları müvəffəqiyyətlər hər bir Şəki vətəndaşı- nın qəlbini qürur hissi ilə doldurur ona əvəzsiz zövq verir. Məhz bu istəyin nəticəsi kimi təqdim olunan kitab Şəkinin orta əsrlərdən bugünəqədərki alim ziyalılarının Azərbaycan oxucu- suna tanıdılması məqsədinə xidmət edir.

Kitab bu sahədə ilk təcrübə olduğundan orada öz yerini tap- mayan ayrı-ayrı həmvətənlərimizdən üzr istəyir ikinci hissə- nin nəşri üçün materialların toplanması prosesinin davam etdiril- diyini bildiririk.

Ələfsər MƏMMƏDOV kimya elmləri doktoru, professor

Fikrət XALIQOV filologiya elmləri namizədi, dosent

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 7 ŞƏKİ ŞƏKİLİLƏR ŞƏKİ

Bir nəğmə qoşmadım hələ mən sənə, Dağlar bunu mənə kəsir sanmasın.

Mən dedim vurğunam Azərbaycana, Deyirəm, heç zaman xırdalanmasınl

Xalq şairi, akademik, filologiya elmləri doktoru, professor BƏXTİYAR VAHABZADƏ

Ox əsrlərə dair mənbələrdə Şəki şəhərinin adı Şəkə, Şaki, Şaka, Şakki, Şakke, Şekən, Şakkan, Şəkkan kimi müxtəlif şəkillərdə işlənmişdir. Bu adın meydana çıxması eyni adla yaşayış məntəqəsinin (ola bilsin, şəhərin) salınması haqda tarix ədəbiyyatlarında əsasən bir fikir var ki, antik dövrün böyük tarixçiləri Herodot Strabondan başlayaraq, sonrakı dövrlərin bir sıra qaynaqlarında dayanır. Herodota görə, Şimali Qafqazda yaşayan skiflər - saklar e.ə. VII əsrdə cənuba yeganə asan yol (sonralar Dərbənd keçidi) ilə Zaqafqaziyaya, oradan da Kiçik Asiyaya hücum etmişlər. Həmin ərazidə "Skif çarlığı" yaranmış- dı. Bu hadisədən bəhs edən Strabon isə skifləri saklar adlandırır yazır ki, "Saklar Zaqafqaziyada ən yaxşı torpaqları tutdular bu yerləri öz adlarına uyğun Sakasena adlandırdılar". Tədqiqatçı- ların fikrincə, Skif çarlığının əsas ərazisi Azərbaycan, xüsusilə Şimali Azərbaycan olmuşdur. Mahmud İsmayılov, Azərbaycan MEA-nın müxbir üzvü, tarix elmləri doktoru, professor

8 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

Adı Şəki. Gözəl Vətənimiz Azərbaycanın bir dilbər guşəsi, sakit, rahat, yaşıllığa qərq olmuş qədim şəhər. Vaxtilə Nuxa da adlanırdı. Tarixçilərin dediyi bir rəvayətə görə, "Şəki" sözü qədim dövrdə burada məskən salmış sak (Saka etnonimi) tayfa- ları ilə əlaqədardır. İndiki Şəkinin tutduğu ərazinin bir hissəsində XVII əsrin axırlarınadək Nuxa kəndi olmuşdur. 1772-ci ildə şəhərin qərbindəki Kiş çayından gedən güclü sel Şəkinin bir his- səsini dağıtmış, o vaxtdan şəhər bir qədər şərqdə, o cümlədən Nuxa kəndi ərazisində inkişaf etməyə başlamışdır. 200 il daşıdığı Nuxa adı da həmin kəndlə əlaqədardır.

"Doğulduğu" vaxt. Bəzi etnoqrafik mənbələrə görə şəhər kimi inkişafı eramızdan xeyli əvvəl başlanmışdır. Tarixçi respub- lika Elmlər Akademiyasının müxbir üzvü Mahmud İsmayılovun apardığı tədqiqatlara görə, bir yaşayış məntəqəsi kimi Şəkinin 2600-dən çox yaşı var. Şəki torpağının yaranma tarixi daha qədimdir. Onu əhatə edən dağlar 11 milyon il bundan qabaq, yəni üçüncü geolofi dövrün axırlarında, dördüncü dövrün əvvəllərində əmələ gəlmişdir.

"Doğulduğu" yer. Planetimizin şimal yarımkürəsində, sub- tropik qurşağın sərhədində, möhtəşəm Böyük Qafqazın cənub ətəklərinin Qanıx Əyriçay dərəsi ilə birləşdiyi yerdə, güclü sel- ləri ilə bütün dünyada məşhur olan Kiş çayının sol sahili. X əsrdə yaşamış ərəb səyyahlarından biri olan Əl-Müqəddəsinin yazdığı- na görə, Şəki dağətəyində yox, düzənlikdə yerləşirmiş.

Hündürlüyü. Dünya okeanı səviyyəsindən 500-850 m düz xətlə şəhərdən cəmisi 10-15 km aralı olan Baş Qafqaz silsiləsi- nin qarlı zirvələrinin yüksəkliyi bəzi yerlərdə 3000-3500 m-ə çatır.

"Çöhrəsi". Açıq havada axşamçağı Şəki qapılarından daha yaxşı görünən əsrarəngiz mənzərə. Nəhəng bir divar kimi daya- nan Baş Qafqazın meşəli dağ qolları, sürətlə axan çaylar, yaşıl lent kimi uzanan yol kənarı qoz ağacları xiyabanı şəhərin görkəmini, şəhərətrafını daha da gözəlləşdirir. Aleksandr Düma (ata) "Biz Nuxadan uzaqlaşdıqca onun görünüşü daha da gözəlləşir bütün

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 9

füsunkarlığı ilə gözümüzün qabağında canlanırdı" sözlərini nahaq yerə deməmişdir. Əsrlər boyu Şərq libasını saxlayan Yuxarı Baş, Çatqal dərəsi (şəkililər onu zarafatla Çaqqal dərəsi adlandırır- lar), Giləhli, Sarı torpaq, Gəncəli məhəlləsi, çoxmərtəbəli yeni binalar, Marxal, Soyuqbulaq... Hansını deyəsən, Şəkinin "çöhrə- sini" şair B.Vahabzadə "Şəki" şerində daha gözəl ifadə edir:

Elə bil yenicə sığal vurmusan, Sanki gül bağısan, çiçəksən Şəki.

Xarici ölkələrdəki "qohumları". Təbii şəraitinə, xüsusilə əsas iqlim amillərinə görə xaricdə "qohumları" yox, analoqları, oxşarları var. Şəki sanki Bolqarıstanın güllər diyarı Kazanlıkla, İtaliyanın cənubunda geniş üzüm zeytun plantasiyaları olan Potensa, Himalay dağlarının cənub ətəklərində yerləşən Srinaqar şəhərləri ilə əkizdir

Xüsusi əlamətləri. Yevlax-Şəki yolunda rayon sərhədi yaxın- lığında qızmar günəşin təsiri nəticəsində yaranan ay mənzərələri, ön dağ silsiləsi boyunca uzanan əsrarəngiz haşiyələr, Əyriçay sahillərindəqırqovullu düzən meşələri, Kiş çayının nəhəng qifi xatırladan daşlı-çınqıllı gətirmə konusu. Subtropik iqlimin şimal sərhədi Şəkini iki yerə bölür. Şəhərin dəniz səviyyəsindən 650- 700 m-dən aşağıda yerləşən hissəsi subtropik, yuxarı hissəsi isə mülayim qurşağa düşür.

Qonaqlarının təəssüratı. A.S.Puşkinin dostlarından biri, keçən əsrin əvvəllərində Şəkidə olmuş rus süvari generalı M.M.Rayevski "Nuxa gözəldir.. Bu yüksək dərəcəli Baxçasaray- dır" sözlərini yadigar qoymuşdur.

XIX əsrin ortalarında Şimali Azərbaycana səyahət edən Alek- sandr Düma (ata) "Qafqaz səfəri" adlı kitabında "Bərqərar olduğu Qafqaz sıra dağlarının dilbər bir guşəsinə qısılmış Nuxa onu yaşıl- lığa qərq edən, qoynunda gizlədən ağacların arasından güclə görünür" demişdi.

Həmin dövrə aid daha bir coğrafi məlumatı Lev Tolstoy "Hacı

10 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

Murad" əsərində vermişdir. O, Şəki mənzərələrinin gözəlliyini, yaz aylarında qaratoyuqların gecə nəğmələrini, oyanmaqda olan bitki aləminin xoş təravətini çox yaxşı təsvir etmişdir.

Şəki təbiətinin vurğunu, onun heç yerdə təkrarı olmayan mədəniyyət abidələrinə heyran qalan Nazim Hikmət aşağıdakı sözləri xatirə qoyub getmişdir: "Əgər Azərbaycanın başqa qədim tikililəri olmasaydı bircə Şəki Xan sarayını dünyaya göstərmək bəs edərdi...". Polşa nəqqaşı Мајдојага Kufiyar: "Şəki doğrudan da gözəldir. Mən buranın təbiətindəki cazibədarlığı, adamların- dakı səmimiyyəti, mehribanlığı, qonaqpərvərliyi heç yerdə gör- məmişəm..." - demişdir. Moskvalı şair T.Streşnova qısa müddət Şəkidə qonaq qaldıqdan sonra: "Şəki Azərbaycanın elə dilbər guşəsidir ki, burada şair olmamaq mümkün deyildir" - sözlərini xatirə qoymuşdur.

1978-ci ildə Şəki mənzərələrini seyr edib "Şəkinin təbiəti mənə vətənimi, Himalayın cənub yamaclarını xatırlatdı" - deyən məşhur hind alimi, Dehli Universitetinin rektoru, professor Munis Raza şəhərin gözəlliyinə heyran olduğunu bildirmişdi. Onu da qeyd edək ki, Himalay dağlarının cənub yamaclarında Şəki təbiə- tinə oxşar şərait dəniz səviyyəsindən təxminən 1300-1600 m hündürlükdə ola bilər. Himalayın dağətəyi hissəsinin iqlimi isə tropiklərə daha yaxındır.

Əsgər Əyyubov, coğrafiya elmləri doktoru, professor

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 и

ŞƏKİLİ KİMDİR?

elə bir suala cavab axtarsaq ki, "Şəkili kimdir? O hansı

keyfiyyətləri ilə başqalarından seçilir?" - onda bu vaxta qədər şəkililər haqqında yazılanları söylənilənləri ümumiləş- dirib deyə bilərik:

İlk növbədə, şəkili ürəyiyumşaq mülayim insandır, lakin həlim olduğu qədər sərt amansızdır. Tərsliyi var. Bağışla- mağı bacardığı kimi onda haqsızlığa, ədalətsizliyə, qanunsuzluğa qarşı barışmazlıq, üzüdönüklük, dağlı prinsipiallığı da müşahidə edilir. Onu yola gətirmək mümkün olsa da, ələ almaq çətindir. Ayıq gözüaçıqdır. Yalanı hiyləgərliyi sevmir. Sözün dü- zünü danışandır. Bəzən müsahibinə iti cavablar verməsini dola- yıcılıq kimi anlayırlar. Ancaq şəkilinin kiminsə şəninə toxunmaq niyyəti olmur, sadəcə, tərəf-müqabilinin onu aldatmaq təşəb- büsünü əlindən almağı bacarır.

Həmişə qayğılıdır, bir az narahatlığı var. Özünü təmkinli aparmasına baxmayaraq, daxilən ətrafda baş verənlərə qarşı nara- hatlıq keçirir. Onu asanlıqla döyüşə, mübarizə meydanlarına sürükləmək mümkündür.

Qənaətcil bədxərcdir. Pulu başından aşıb-daşsa da, boş yerə xərcləmir. Ticarətdə alış-verişdə düzlüyü, açıq rəqabəti xoşlayır. Alıb-aldatmaqla arası yoxdur. İndi Şəki dükanlarında "nisyə" dəftərləri mövcuddur. Yalnız sınadığı adamlara malını etibar edir. Gözütoxdur, başqasının var-dövlətinə göz dikən deyil.

Yoldaşlıqda sədaqətlidir. Sirr saxlayandır. Çətin gündə qazanılan dostluğun qədrini biləndir. Satqınlıqla, iklüzlülüklə heç arası olmaz.

Döyüşkən ruhlu görünsə də, dava-dalaşla arası yoxdur. Lakin qanmazı qandırandır.

12 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

Şəkili həmişə Aallah adamı olub, dinə meyllidir. İslama ürəkdən pənah aparıb. Əski inanclarında ilana, qurda, marala, ağaca, suya, dağa, günəşə tapınma özünü göstərir. Pirlərə övliyalara da pənah aparandır.

Görüb-götürəndir, yumor hissi güclü olduğundan ömrü boyu nikbindir. Təlim-təhsilin, yazıb-oxumağın acıdır. Maraq dairəsi çox genişdir, ona görə şəkililərin arasından elmin bütün sahə- lərində görkəmli adamlar çıxmışdır.

Torpaqcanlıdır, yurd üçün hər şeyindən keçməyə hazırdır. Lakin onda yerliçilik hissləri zəifdir. Bu da ondan irəli gəlir ki, ailədə hər kəs öz qabiliyyətinə, bacarığına, rəftarına görə qiymət- ləndirilib. Övlad ata-babasının ad-sanına sığınmayıb, çalışıb ki, öz yolu ilə getsin. bir-birinə yarınmaq, boş yerə qohuma, əmiyə, dayıya arxalanmaq, günahkara tanışlığa görə həyan dur- maq hallarına pis baxıb.

Hər məsələdə irəlidə olmağa, təşəbbüsü əldən verməməyə çalışır. İşlədiyi sahənin sirlərinə yiyələnməsə bağrı çatlar. Sənət, peşə ardınca gedəndir. Daha çox qurub-yaratmaq, tikmək həvəs- karıdır. Müstəqilliyi sevəndir. Asılılığı şəninə sığışdırmır.

Məsləhətə qulaq asmaqla yanaşı, məsləhət verməyi xoşlayandır. Böyüyün sözündən heç vaxt çıxmaz. Səbrli təm- kinlidir. Bir işi yoxlamadan icrasına qərar verməz.

Hər şeyə qarşı ehtiraslıdır. Məqsədinə çatmaq üçün dəri- dən-qabıqdan çıxmağa hazırdır. Qərarından dönmür, daha doğru- Su, sözünün ağasıdır.

Alləcanlıdır. Arvad ərinə, ər arvadına həmişə sadiqdir. Xəya- nəti heç biri bağışlamır. Övlad ailənin bel sütunudur.

Qonaqpərvərdir. Son tikəsini qonaq-qaraya yedirtməkdən ləzzət alandır.

Yeyib-içməyi, şirniyyatı, mer-meyvəni, ağartını sevəndir.

Başqalarını geyindirib bəzəsə də, ev-eşiklərini cah-calala döndərsə də, özü təmtərağa, bər-bəzəyə aludə deyil, "insanın daxili aləmi gözəl olmalıdır, ənlik-kirşanla üz ağartmaq mümkün deyil" prinsipini əsas götürür. Lakin bağ-bağatda, gül-çiçək,

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 13

əkib-becərməkdə, mal-qara, toyuq-cücə saxlamaqda, biş- düşürdə, süfrə hazırlamaqda bəhsə girəndir.

şəkilinin elm, təhsil, texnika, təsərrüfat, istehsalat sahə- ləri ilə bir sırada bədii yaradıcılıqda da böyük istedada malikliyi folklorun yazılı ədəbiyyatın bütün rəngarəng qollarında özünü büruzə verir.

Əgər kimsə Şəkiyə onun sakinlərinə xasiyyətnamə vermək istəyirsə, son yüz ildə Şəkidə yetişən ziyalılara nəzər salsın. Belə etsə, görər ki, elə bir peşə, sənət sahəsi yoxdur ki, şəkili orada ən qadir ustalarını yetişdirməsin. Elə bir yaradıcılıq sahəsi tapılmaz ki, şəkili orada zirvədə dayanmasın. Elmin, istehsalın, idarəetmə- nin ən yüksək pillələrinə şəkilinin qalxdığını görər. Kimyaçıları, riyaziyyatçıları, iqtisadçıları, fizikləri, dilçiləri, folklorçuları həkimləri, musiqiçiləri, bəstəkarları, şair yazıçıları bütün dünyada tanınır. Bircə onu yada salmaq kifayətdir ki, Şərqdə ilk professional dramaturq M.F.Axundzadə, ilk yeni tipli ana dili dərsliklərinin, ilk uşaq şerlərinin müəllifi R.Əfəndiyev, müasir komediyanın banisi S.Rəhman, müasir türk poeziyasının korifeyi B.Vahabzadə, folklorşünaslığın S.Mümtaz kimi, dilçi Ə.Dəmirçi- zadə, ədəbiyyatşünas Y.Qarayev, dünya şöhrətli riyaziyyatçı M.Rəsulov görkəmli kimyaçılar H.Əfəndiyev, Z.Zülfüqarov, neft-qazçıxarma sahəsində tanınmış mütəxəssis akademik Q.Cə- lilov, tarixçilər M.İsmayılov, Y.Mahmudov, torpaqşünas C.Hüseynov, geoloqlar Ə.Sultanov, Ə.Şəkinski, ixtioloq Y.Əbdürrəhmanov, bioloqlar N.Həmidov, M.Axundov, fizik M.Bəkirov, bəstəkarlar C.Hacıyev, Ş.Axundova, E.Sabitoğlu, C.Quliyev, xalq artistləri İ.Osmanlı, L.Abdullayev, Şəkili Ələs- gər, Ə.Sadıxov, M.Bürcəliyev, məşhur xeyriyyəçi M.Cabbarov (Mamay dayı), neftçilər B.Məmmədov, S.İbrahimov, generallar Z.Yusifzadə, T.Ağahüseynov, F.Hüseünov, M.Həmidov, iqtisad- çılar M.Sadıxov, Q.Əbdülsəlimzadə, Ə.Məsimov, maliyyə sahə- sində tanınmış mütəxəssislər Ə.Əmircanov, S.Sadıxov, istedadlı inşaatçı A.Şərifov, məşhur heykəltəraş-rəssam F.Əbdürrəhma- nov, həkimlər T.Qasımov, A.Qeybulla,coğrafiyaşünaslar Ə.Hacı-

14 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

zadə, Ə.Əyyubov, Azərbaycanda təmsilin banisi H.Ziya, dövlət xadimi N.Hacıyev, kino-refissor R.Ocaqov, musiqiçilər V.Mus- tafazadə, Ə.Şəkili, əmtəəşünas Ə.İsmayıloğlu, məşhur texnoloq- kulinar C.Xəlifəzadə, əfsanəvi partizanlar Ə.Cəbrayılov, N.Ab- dullayev, metallurq F.Mustafazadə, aşıq Molla Cümə, ilk dəfə Qurani-Kərimi Azərbaycan dilinə tərcümə edən şəxs M.Şəkuyi başqaları Şəki torpağının oğullarıdır.

Şəkidə doğulub boya-başa çatmış şəkilinin Azərbaycan üçün hansı xidmətlər göstərdiyini bilmək istəyənlər Ə.Məm- mədov F.Xalıqovun böyük zəhməti bahasına başa gələn "ŞƏKİ, Alim Ziyalılar" kitabını vərəqləsə, özünəməxsusluğu- nu əsrlər boyu qoruyub saxlayan türk yurdunun əzəməti, böyüklüyü qarşısında heyrətlərini gizlədə bilməyəcək.

Ramazan Qafarlı, filologiya elmləri namizədi, dosent

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 15

"ŞƏKİ. Alim Ziyalılar" kitabı Şəkidə doğulub boya-başa çatmış kimyaçılar

zərbaycan müstəqillik qazandıqdan sonrakı illərdə respub-

likamızın bir çox şəhər rayonlarında yerli mənşəli alim ziyalıların, tanınmış elm, mədəniyyət incəsənət xadimləri- nin, təhsil maarif, mühəndis-texniki işçilərinin, habelə xalq təsərrüfatının müxtəlif sahələrini təmsil edən bacarıqlı mütəxəs- sislərin həyat yaradıcılığı, şərəfli ömür yolu haqqında onlarla kitab yazılmışdır. Bunlardan biri "ŞƏKİ. Alim Ziyalı- lar"ıdır. İrihəcmli olan nəfis şəkildə çap edilən bu orifinal kita- bın tərtibçi-müəllifləri AMEA Kimya Problemləri İnstitutunun aparıcı elmi işçisi, kimya elmləri doktoru, professor Ələfsər Məmmədov Filologiya elmləri namizədi Fikrət Xalıqovdur. Kitab tərtibçi-müəlliflərin "Ön söz"ü ilə başlayır. Sonra kitabın "- Şəki şəkililər" bölməsinin "Şəki" başlığı altında xalq şairi, akademik, filologiya elmləri doktoru, professor Bəxtiyar Vahab- zadənin 4 misralıq şeri verilmiş, AMEA-nın müxbir üzvü, tarix elmləri doktoru, professor Mahmud İsmayılovun Şəki haqqında kiçik məqaləsi, coğrafiya elmləri doktoru, professor Əsgər Əyyu- bovun Şəkinin "tərcümeyi-halı" ilə əlaqədar (adı, "doğulduğu" vaxt, "doğulduğu" yer, "hündürlüyü", xüsusi əhəmiyyəti, qona- qlarının təəssüratı) maraqlı, məzəli məqaləsi, habelə filologiya elmləri namizədi, dosent Ramazan Qafarlının "Şəkili kimdir?" adlı məqaləsi öz əksini tapmışdır.

"Ön söz" müəllifləri Azərbaycanın qədim şəhərlərindən biri olan Şəkinin özünəməxsus xüsusiyyətlərindən söz açdıqdan sonra yazırlar: "Bununla yanaşı, Azərbaycanın ziyalı zümrəsinin ən əhatəli hissəsini təşkil edən şəkili alim ziyalıların respublika- mızın həyatında qazandıqları müvəffəqiyyətlər hər bir Şəki

16 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

vətəndaşının (həm Azərbaycan vətəndaşının - Ə.X.) qəlbini qürur hissi ilə doldurur ona əvəzsiz zövq verir. Məhz bu istə- yin nəticəsi kimi təqdim olunan kitab orta əsrlərdən bu günə qədərki Şəki alim ziyalılarının Azərbaycan oxucusuna tanıdıl- ması məqsədini güdür".

Tərtibçi-müəlliflərin böyük zəhməti fədakarlığı sayəsində yazılıb ərsəyə gətirilən, Bakı Dövlət Universitetinin nəşriyyatı tərəfindən 2002-ci ildə çap olunan bu fundamental nəşrdə əslən şəkili olan 424 nəfər alim ziyalının həyat-yaradıcılığı haqqın- da əhatəli bioqrafik oçerklər verilmişdir. Kitabın araşdırılması, təhlili göstərir ki, Şəkidə onlarla görkəmli alim, məşhur elm mədəniyyət xadimi doğulub boya-başa çatmış, respublikamızda xalq təsərrüfatının, elm mədəniyyətin, sənaye texnikanın inkişafında müstəsna rol oynamışdır.

Kitabda Şəkinin ən görkəmli alim ziyalılarının adı soy- adı R.Qafarlının "Şəkili kimdir?" adlı məqaləsində iftixar hissi ilə sadalanmışdır: "Şərqdə ilk professional dramaturq M.F.Axundza- də, ilk yeni tipli ana dili dərsliklərinin, ilk uşaq şeirlərinin müəl- lifi R.Əfəndiyev, müasir komediyanın banisi S.Rəhman, müasir türk poeziyasının korifeyi B.Vahabzadə, folklorşünas S.Mümtaz, dilçi Ə.Dəmirçizadə, ədəbiyyatşünas Y.Qarayev, dünya şöhrətli riyaziyyatçı M.Rəsulov, görkəmli kimyaçılar H.Əfəndiyev, Z.Zülfüqarlı, neft-qazçıxarma sahəsində tanınmış mütəxəssis Q.Cəlilov, tarixçilər M.İsmayılov, Y.Mahmudov, torpaqşünas C.Hüseynov, geoloqlar Ə.Sultanov, Ə.Şəkinski, ixtioloq Y.Əbdürrəhmanov, bioloqlar N.Həmidov, M.Axundov, fizik M.Bəkirov, bəstəkarlar C.Hacıyev, Ş.Axundova, E.Sabitoğlu, C.Quliyev, xalq artistləri İ.Osmanlı, L.Abdullayev, Şəkili Ələs- gər, Ə.Sadıqov, M.Bürcəliyev, məşhur xeyriyyəçi Mamay dayı, neftçilər B.Məmmədov, S.İbrahimov, generallar Z.Yusifzadə, T.Ağahüseynov, F.hüseynov, M.Həmidov, iqtisadçılar M.Sadı- xov, Q.Əbdülsəlimzadə, Ə.Məsimov, maliyyə sahəsində tanınmış mütəxəssislər Ə.Əmircanov, S.Sadıxov, istedadlı inşaatçı A.Şəri- fov, məşhur heykəltəraş-rəssam F.Əbdürrəhmanov, həkimlər

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 17

T.Qasımov, A.Qeybulla, coğrafiyaşünaslar Ə.Hacızadə, Ə.Əsgə- rov, Azərbaycanda təmsilin banisi H.Ziya, dövlət xadimi N.Ha- cıyev, kinoreyissor R.Ocaqov, musiqiçilər V Mustafazadə, Ə.Şə- kili, əmtəəşünas Ə.İsmayıloğlu, məşhur texnoloq-kulinar C.Xəli- fəzadə, əfsanəvi partizanlar Ə.Cəbrayılov, N.Abdullayev, metal- lurq F.Mustafazadə, Aşıq Molla Cümə, ilk dəfə "Qurani-Kərim"i Azərbaycan dilinə tərcümə edən şəxs M.Şəkuyi başqaları Şəki torpağının oğullarıdır.

Nəhayət, sonda məqalə müəllifi fikrini belə yekunlaşdırır: "Şəkidə doğulub boya-başa çatmış şəkilinin Azərbaycan üçün hansı xidmətlər göstərdiyini bilmək istəyənlər Ə.Məmmədov F.Xalıqovun böyük zəhməti bahasına başa gələn "ŞƏKİ. Alim Ziyalılar" kitabını vərəqləsə, özünəməxsusluğunu əsrlər boyu

=4 qoruyub saxlayan, türk yurdunun əzəməti, böyüklüyü qarşısında са heyrətlərini gizlədə bilməyəcək". CO) Biz bu maraqlı kitabı oxumaqla orada kimyaçıların necə 21 təmsil olunduqları ilə maraqlandıq. Kitabla tanışlıq onun mate- riallarının təhlili göstərdi ki, orada digər ixtisas sahibləri ilə ya- İ naşı, kimyaçılar da ləyaqətlə təmsil olunmuşlar. Belə ki, kitabda NN haqqında bioqrafik məlumat verilmiş 424 nəfər mütəxəssisin Ava 60-a qədəri kimyaçıdır. Aşağıda həmin şəxsləri əlifba ardıcıllığı ilə oxuculara təqdim edirik. Bu zaman hər bir şəxsin soyadı, adı, atasının adı, doğulduğu il, elmi dərəcəsi, elmi adı işləyib-işləmədiyi göstərilir.

1. Abdullayev Asim Səbri oğlu (1958), kimya elmləri namizə- di, böyük elmi işçi,

2. Abdullayeva Rima Səməd qızı (1938), kimya elmləri nami- zədi, böyük elmi işçi,

3. Ağamirzəyeva Zemfira Süleyman qızı (1935), kimya elmlə- ri namizədi, böyük elmi işçi,

4. Bağbanlı İsgəndər Lətif oğlu (1894-1974), kimya elmləri doktoru, professor,

5. Bağbanlı Zemfira İsgəndər qızı (1936), texnika elmləri namizədi, təqaüdçü,

18 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

6. Bağbanlı Solmaz İsgəndər qızı (1937), kimya elmləri nami- zədi, böyük elmi işçi,

7. Bilalov Yaşar Mahmud oğlu (1 936), kimya elmləri doktoru, professor,

8. Cavadova Həqiqət Əliəşrəf qızı (1939), kimya elmləri dok- toru, professor,

9. Cəlaləddinov Fidail Fətullah oğlu (1952), kimya elmləri namizədi, böyük texnoloq:

10. Cəlilov Tacəddin Nizaməddin oğlu (1929), kimya elmləri namizədi, dosent, respublikanın əməkdar ixtiraçısı səmərələş- diricisi,

11. Cəfərova Susanna Abduləziz qızı (1943), kimya elmləri namizədi, baş elmi işçi,

12. Əbdürrəhimov Əsədulla Ömər oğlu (1900-1969), pedaqo- Ји elmlər namizədi, professor.

13. Əbdürrəhimova Reyhan Əsədulla qızı (1939), kimya elmləri doktoru, professor,

14. Ələkbərov Rəsul Əli oğlu (1928-2000), kimya elmləri doktoru, professor,

15. Ələkbərova Səkinə Əşrəf qızı (1 906-1991), kimya elmlə- ri doktoru, professor:

16. Əsgərzadə Səadət Məmməd Emin qızı (1949), texnika elmləri namizədi, baş elmi işçi, laboratoriya rəhbəri,

17. Əfəndiyev Heydər Xəlil oğlu (1907-1967), geologiya-mi- neralogiya elmləri doktoru, professor, AMEA-nın müxbir üzvü,

18. Əfəndiyev Ramiz Məcid oğlu (1918-1973), kimya elmlə- ri namizədi, baş elmi İŞÇi,

19. Əfəndiyev Məcid Ramiz oğlu (1949), kimya elmləri nami- zədi, baş elmi işçi,

20. Əfəndiyeva Nərminə Heydər qızı (1940), kimya elmləri namizədi,

21. Əfəndiyeva Şəhla Məmməd qızı (1942), kimya elmləri namizədi, böyük elmi işçi,

22. Əfəndiyeva Kəmalə Arif qızı (1964), kimya elmləri nami-

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 19

zədi, böyük elmi işçi, |

23. Əhmədov Rüfət Yunis oğlu (1949), kimya elmləri nami- zədi, kimya müəllimi,

24. Hacıyeva (Əsədullayeva) Tahirə Abdulla qızı (1942), kimya elmləri namizədi, baş elmi işçi,

25. Həmidov Rəhman Hüseyn oğlu (1949), kimya elmləri namizədi, böyük elmi işçi, ,

26. Heydərova Elçinə Aslan qızı (1937), kimya elmləri nami- zədi, baş elmi işçi,

27. Hüseynov Cəbrayıl Muxtar oğlu (1913-1974), kənd təsərrüfatı elmləri doktoru (aqrokimya üzrə), AMEA-nın həqiqi üzvü, SSRİ Dövlət Mükafatı laureatı, . |

28. Hüsenova Zülfiyra Neymət qızı (1955), kimya elmləri namizədi, böyük elmi işçi, ı

29. İbadzadə Edison Qafar oğlu (1941), kimya elmləri nami- zədi, böyük elmi işçi,

30. İbadzadə Afaq Cəfər qızı (1944), kimya elmləri namizədi, elmi işçi,

31. İdrisova Səadət Şərif qızı (1955), kimya elmləri namizədi, baş elmi işçi, , .

32. İsgəndərova Zenfira İsgəndər qızı (1950), kimya elmləri namizədi, baş elmi işçi, dosent, i ,

33. İsrafilov Telman Davud oğlu (1939), texnika elmləri namizədi, dosent, . . ах,

34. İsrafilova Sevil Zakir qızı (1934), kimya elmləri namizədi, baş elmi işçi, :

35. Qasımova Nelli Məmməd qızı (1933), kimya elmləri namizədi, böyük elmi işçi, . mk

36. Qafarov Sabir İbrahimxəlil oğlu, kimya elmləri namizədi, böyük elmi işçi, ,

37. Qəribov Adil Abdulxaliq oğlu (1950), kimya elmləri dok- toru, professor, i

38. Quluzadə Esmira Sadıx qızı (1949), kimya elmləri nami- zədi, baş elmi işçi, Elmi-Texniki məlumat, Patent Tədqiqatları

20 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

Proqnozlaşdırma Şöbəsinin rəhbəri,

39, Qurbanova Rəfiqə Əhməd qızı (1938), kimya elmləri dok- toru, professor,

40. Məmmədov Ziyəddin Fərman oğlu (1935), kimya elmləri namizədi, baş elmi işçi,

41. Məmmədov Zaman Mahmud oğlu (1933), geologiya-mi- neralogiya elmləri namizədi (geokimya üzrə), geoloyi-kəşfiyyat dəstə rəisi,

42. Məmmədov Ələfsər Bəxtiyar oğlu (1952), kimya elmləri doktoru, professor,

43. Məmmədova Rahilə İsmayıl qızı (1944), kimya elmləri namizədi, dosent,

44. Məmmədəliyev Fətullah Cəlaləddin oğlu (1928-1992), kimya elmləri namizədi, baş müəllim,

45. Mustafayev Nazim Pirməmməd oğlu (1941), kimya elmləri doktoru, professor,

46. Nəcəfova Tamilla Əliəşrəf qızı (1931), kimya elmləri namizədi, dosent,

47. Novruzova Firəngiz Əhməd qızı (1948), kimya elmləri namizədi, elmi işçi,

48. Pişnamazzadə Böyükağa Fərəcullah oğlu (1918-1977), kimya elmləri doktoru, professor,

49. Rəhimli Mənzər Əhməd qızı, kimya elmləri namizədi, elmi işçi,

50. Sultanova Səbirə Əzəl qızı (1938-1988), kimya elmləri namizədi, böyük elmi İŞÇİ,

51. Şahgəldiyev Mais Əlinəcəf oğlu (1935-1993), kimya elmləri doktoru, professor, -

52. Teymurov Elxan Fərrux oğlu (1951), kimya elmləri nami- zədi, baş elmi işçi,

53. Teymurova Emma Abas qızı (1948), texnika elmləri nami- Zədi, baş elmi işçi, -

54. Zülfüqarov Zülfüqar Hüseynqulu oğlu (1913-1992), kimya elmləri doktoru, professor, əməkdar elm xadimi, AMEA-nın

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 21

müxbir üzvü,

55. Zülfüqarova Laləndar Şahid qızı (1922), kimya elmləri namizədi, baş elmi işçi,

56. Zülfüqarova Səadət Zülfüqar qızı (1949), kimya elmləri namizədi, baş elmi işçi.

57. İbrahimov Abdulla Cabbar oğlu (1943), kimya elmləri namizədi, dosent.

Beləliklə, yuxarıda sadalanan alimlərdən 1 nəfəri (professor C.Hüseynov) akademik, 2 nəfəri (professorlar H.Əfəndiyev Z.Zülfüqarov) AMEA-nın müxbir üzvü, 15 nəfəri kimya elmləri doktoru, professor, 1 nəfəri (Ə.Əbdürrəhimov) pedaqofi elmlər namizədi, professor, qalanları isə böyük (baş) elmi işçilər ya dosentlərdir. Alimlərdən 3 nəfəri (professor Z.Zülfüqarov, C.Hüseynov, Y.Bilalov) əməkdar elm xadimi, 1 nəfəri isə (T.Cə- lilov) respublikanın əməkdar ixtiraçısı səmərələşdiricisidir.

Sözügedən alimlərdən 13 nəfəri (İ.Bağbanlı, Ə.Əbdürrəhi- mov, R.Əbdürrəhimov, R.Ələkbərov, S.Ələkbərova, H.Əfəndi- yev, R.Əfəndiyev, C.Hüseynov, F.Məmmədəliyev, B.Pişnamaz- zadə, S.Sultanova, M.Şahgəldiyev, Z.Zülfüqarov) vəfat edib əbədiyyətə qovuşmuş, qalanları isə müvafiq elmi-tədqiqat təhsil müəssisələrində elmi ya elmi-pedaqofi fəaliyyətlərini davam etdirirlər. Dünyasını dəyişənlərə rəhmət diləyir, aramızda olanlara isə cansağlığı yeni-yeni yaradıcılıq uğurları arzula- yırıq. "st

Əidər XƏLİLLİ Azərbaycan Dövlət Pedaqofi Universitetinin dosenti, akademik Y.Məmmədəliyev adına mükafat laureatı

ә

ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

"ŞƏKİ. Alim Ziyalılar" kitabı

5 müstəqillik qazandıqdan sonrakı illərdə respu- blikamızın bir çox rayonlarında yerli alim ziyalıların tanınmış elm, mədəniyyət incəsənət xadimlərinin, təhsil maarif, habelə xalq təsərrüfatının müxtəlif sahələrini təmsil edən bacarıqlı mütəxəssislərin şərəfli ömür yolu barədə kitablar yazıl- mışdır. Bunlardan biri "ŞƏKİ. Alim Ziyalılar" kitabıdır. Nəfis şəkildə çap edilmiş bu kitabın müəllifləri Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Kimya Problemləri İnstitutunun aparıcı elmi işçisi, professor Ələfsər Məmmədov Azərbaycan Müəllimlər İnstitutunun dosenti Fikrət Xalıqovdur.

Kitab "Ön söz" adlı məqalə ilə başlayır. Həm burada, həm sonrakı məqalələrdə Azərbaycanın qədim şəhərlərindən olan Şəkinin özünəməxsus xüsusiyyətlərindən danışılır.

Böyük zəhmət axtarışlar sayəsində araya-ərsəyə gələn bu kitabda əslən şəkili olan 424 nəfər alim ziyalının ömür yolun- dan söhbət açılır. Qəzetimizin oxucuları üçün maraqlı cəhətlərdən biri odur ki, bu kitabda həm vaxtilə universitetimizdə çalışmış, həm bu gün işləyən şəkili alim ziyalılarımız barədə maraqlı bioqrafik yazılar dərc olunmuşdur.

Maraqlananlar bu kitabı vərəqləyib şəkili alim ziyalıları- mızla tanış ola bilərlər.

,

f Akif HACI "İnşaatçı kadrlar" qəzetinin baş redaktoru, filologiya elmləri namizədi, dosent

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 23

ABBASOVA ƏMANƏT ƏSABƏLİ QIZI

Əmanət Abbasova 1953-cü ildə ana- dan olmuşdur.

O, 1965-ci ildə Şəki İpək kombinatı- nın fabrik-zavod şagirdləri məktəbinə daxil olmuş sonradan toxucu istehsala- tına toxucu kimi qəbul olmuşdur. Toxu- culuq peşəsini tam öyrəndiyi üçün çox- dəzgahlı ustası olmuşdur. Təhsilini axşam məktəbində davam etdirərək 1972-ci ildə orta məktəbi bitirmişdir.

Ə.Abbasova 1972-ci ildə Sov.İKP sıralarına qəbul olunmuşdur. 1976, 1981, 1986 1990-cı illərdə Azərbaycan KP MK-nın üzvü seçilmişdir. 1985-ci ildə Bakı Ali Partiya məktəbinə daxil olmuş həmin məktəbi bitirmişdir.

O, 1987-ci ildə Şəki Texnologiya Texnikumunu bitirmişdir. IX X çağırış Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin deputatı seçilmişdir (1975-1980).

Ə.Abbasova 1974-cü ildə qazandığı əmək nailiyyətlərinə görə Azərbaycan Respublikası dövlət mükafatı laureatı adına layiq görülmüşdür. 1975-ci ildə əmək fəaliyyətinə görə Azər- baycan Respublikası Lenin komsomolu mükafatı laureatı adını almışdır. 1974-cü ildə TX beşillikdə qazandığı əmək nailiyyətlə- rinə görə adı respublikanın şərəf kitabına yazılmışdır. 1975-ci ildə Moskvada qələbə bayrağı yanında şəkil çəkdirməyə dəvət olunmuş orada ittifaqın bir qrup qabaqcılları ilə həmin bayra- ğın önündə şəkil çəkdirmişdir.

O, SSRİ-də çoxdəzgahlılıq hərəkatının üzvlərindən biri kimi bu sahədə əldə etdiyi nəticələrə görə 1977-ci ildə Lenin ordeni

24 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

ilə təltif olunmuşdur.

Ə.Ə.Abbasova İşlədiyi müddət ərzində dəfələrlə Şəki şəhər sovetinin deputatı, Şəki şəhər Partiya Komitəsinin plenum üzvü seçilmiş həmin təşkilatların fəxri fərmanları ilə təltif olunmuş- dur. 1999-cu ildə stala görə təqaüdə çıxmışdır.

ABBASOVA FƏRİDƏ FİRUZ QIZI

mının Fəridə Abbasova 1964-cü ildə anadan olmuşdur.

1982-ci ildə Bakı şəhərində 175 saylı orta məktəbi Qızıl medalla bitirmiş Azərbaycan Tibb İnstitutunun müalicə- profilaktika fakültəsinə qəbul olunmuş- dur.

: 1988-ci ildə İnstitutu fərqlənmə 4 diplomu ilə bitirərək 16 saylı poliklinika- 2 da göz həkimi kimi fəaliyyətinə başla-

mışdır.

Fəridə Abbasova tələbə ikən, fakültə tələbə elmi cəmiyyətinin sədri olmaqla, oftalmologiyanın ən aktual problemlərindən olan Qlaukoma xəstəliyinin hipertoniya ilə qarşılıqlı əlaqəsinə dair, araşdırmalar aparmış, bir neçə elmi konfranslarda fəal iştirak etmiş, xüsusi diplom mükafatlarla təltif olunmuşdur.O, poliklinikada Baş oftalmoloq işləməklə elmi araşdırmalarını davam edir, 6 məqalə 1 səmərələşdirici təkli- fin müəllifidir -

ADHT İnstitutunda ixtisaslaşdırma kursları keçərək bilik təcrübəsini artırır. Onun məqalələri Tələbə məqalələr toplusun- da, Tibb Universitetinin Elmi konfransları məcmuəsində, elmi- praktiki "Sağlamlıq" јагпаһпда nəşr olunmuşdur. Hazırda Fəridə Abbasova öz elmi işlərini tamamlama müdafiə etmə ərəfəsin- dədir. O, 1 dərəcəli oftalmoloq olmaqla, kamil mütəxəssis, qay-

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 25

ğikeş həkim kimi həmkarlarının, Yasamal rayon sakinlərinin hör- mətini qazanmış sevilmişdir. Onun qüsursuz fəaliyyəti yerli qəzetlərdə dərc olunmuş, bir neçə fəxri fərmanla qiymətləndiril- mişdir. Bakı şəhər Yasamal rayonunun Baş oftalmoloqudur.

ABBASOVA ŞÖVKƏT İMRAN QIZI

Şövkət Abbasova 1934-cü ildə ziyalı ailəsində anadan olmuşdur. 1952-ci ildə Yasamal rayon 18 saylı orta məktəbi bitirmişdir. Həmin ildə Azərbaycan Döv- lət Universitetinin (indiki BDU) filologiya fakültəsinə daxil olmuşdur. Universiteti qurtardıqdan sonra 1957-1967-ci illərdə Yasamal rayon 161 saylı orta məktəbində, 1967-1983-cü illərdə Nizami rayonu 210 saylı orta məktəbində müəllimə işləmiş- dir.

1983-1998-ci illərdə C.Naxçıvanski adına Hərbi Litseyində rus dili ədəbiyyatı müəllimi işləmişdir. ə

O, əmək fəaliyyəti dövründə işlədiyi kollektivin hörmətini qazanmış, vətənə layiqli gənclərin təhsili tərbiyəsi sahəsində şərəfli xidmətinə görə dəfələrlə əməyi yüksək qiymətləndiril- miş, müxtəlif dövrlərdə mükafat fəxri fərmanlara layiq görülmüşdür. ,

Şövkət Abbasova hazırda təqaüddədir. bəd

Ş.İ.Abbasovanın atası İmran Kaşıyev dövrünün görkəmli ziy- alısı olub. Gəncə Kənd Təsərrüfatı İnstitutunun (indiki Gəncə Kənd Təsərrüfatı Akademiyası) tədris şöbəsinin müdiri, sonra isə АМЕА Botanika İnstitutunun elmi katibi vəzifələrində işləmişdir.

26 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

ABDULLAYEV FİRİDUN MUXTAR OĞLU

Firidun Abdullayev 1931-ci ildə ana-

dan olmuşdur. F.M.Abdullayev orta mək-

təbi bitirdikdən sonra ordu sıralarında həqiqi hərbi xidmətdə olmuşdur. Orta

musiqi ixtisası təhsili almışdır.

işləmişdir. 1972-ci ildə Bakı Dövlət Sir- kinə rəhbərlik etmişdir. F.Abdullayev bu vəzifədə özünü istedadlı, peşəkar, bacarı- qlı, yüksək ixtisaslı bir mütəxəssis kimi göstərmişdir. Sirk sahəsində göstərdiyi пәлә görə Azərbaycan Respublikasının "Əməkdar Mədəniyyət İşçisi" fəxri adına layiq görülmüşdür.

Firidun muxtar oğlu Abdullayev 1987-ci ildə vəfat etmişdir.

Hazırda onun oğlu Murad Firidun oğlu Abdullayev atasının layiqli davamçısı olub, Rusiya Dövlət Sirkində "Əhliləşdirici" peşəsində müvəffəqiyyətlə fəaliyyət göstərir sirk sahəsində göstərdiyi xidmətlərinə görə rusiya Federasiyasının "Əməkdar Artisti" fəxri adına layiq görülmüşdür.

böyük маг)

ABDULLAYEV QƏNİ ABDULCƏMİL OĞLU

Qəni Abdullayev 1943-cü ildə Oxud kənd məktəbini bitirdikdən sonra həmin ildə Stalin adına Nuxa Pedaqofi texniku- muna daxıl olmuş 1946-cı ildə qurtar- mışdır.

1946-1947-ci dərs ilində Qax rayo- nunda müəllim işləmişdir.

1947-48, 1948-49-cu illərdə illik Nuxa Müəllimlər İnstitutunun Azərbay- can dili ədəbiyyatı fakültəsində oxuy- ub qayıtmışdır.

O, 1967-ci ildə Bakı Dövlət Sirkində

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 27

Təyinat üzrə Zaqatala rayonunda müəllim işləmiş, 1951- 1954-cü illərdə ordu sıralarında qulluq etmiş, 1952-ci ildə Sara- tov vilayətinin Volski Aviasiya məkiəbini bitirib, Batayski Hərbi Təyyarəçilik məktəbində texnik vəzifəsində işləmişdir. Texnik, baş leytenantdır, hərbi orta təhsillidir 1955-ci ildə ordudan qay- idandan sonra Nuxa (Şəki) rayonunda hal-hazıra qədər müəllim işləyir. İşlədiyi müddətdə Kənd Zəhmətkeş Deputatları Sovetinin üç çağırış (1982, 1990, 1995) deputat seçilmişdir.

1962-ci ildə V.İ.Lenin adına APİ-nin dil-ədəbiyyatı fakültəs- ini bitirmiş müəllimlik fəaliyyətini davam etdirmişdir. İşlədi- yi müddətdə Şəki şəhər Müəllimləri Təkmilləşdirmə İnstitutun- da öz ixtisası üzrə fənnini tədris etmişdir. Azərbaycan SSR Maa- rif Nazirliyinin şəki Təhsil Şöbəsinin fəxri fərmanları ilə təltif olunmuşdur. Beşilliklərin qalibi döş nişanları ilə təltif olunmuş- dur.

5 may 1965-ci ildə Respublika Müəllimlər konfransının nümayəndəsi olmuşdur.

1985-ci ildə "Metodist müəllim" adı verilmiş, (AzSSR M. Nazirliyinin 75 saylı əmri ilə), Şəki Maarif Şöbəsinin Metodkabi- neti tərəfindən təcrübəsi yayılmış ayrıca kitabça buraxılmışdır.

1983-cü ildə "Azərbaycan dili ədəbiyyatı" (Ne 1), "Azər- baycan məktəbi" yumalının məsul katibi məhəmməd Baharlı "Müasirlik əsas amildir" başlığında ("Q.Abdullayevin təcrübə- si" 1986 - "Azərbaycan məktəbi", No 4), Sədrəddin Bədiyev - (Azərbaycan MMTŞ-nin Şəki filialı tərbiyə kabinetinin müdiri) "Yeni fənn müvəffəqiyyətlə öyrədilir" başlığında (Q.Abdullay- evin təcrübəsi) məqalələr verilmişdir.

VI-VII Respublika Müəllimləri qurultaylarının nümayəndəsi olmuş, Almaz Qeysər qızının "Mənəviyyatımızın memarları" kitabında ayrıca səhifə ayrılmış, geniş məlumat verilmişdir. 20- dən çox elmi-pedaqofi məqalələrin müəllifidir. Ali kateqoriyalı metodist müəllimdir. İndi pedaqofi fəaliyyətini davam etdirir.

O, Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin fərmanı ilə “Tərəqqi” medalı ilə təltif edilmişdir.

28 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV ABDULLAYEV MAHİR MƏMMƏDİYYƏ OĞLU

Mahir Abdullayev 1963-cü ildə ana- dan olmuşdur.

Şəki şəhər 19 saylı orta məktəbi bitir- dikdən sonra Mahir Abdullayev 1980-ci ildə Azərbaycan Neft Kimya İnstitutu- nun "İstehsal Proseslərinin Avtomatlaşdı- rılması" fakültəsinin "tətbiqi riyaziyyat" ixtisasına daxil olmuşdur.

1985-ci ildə ali təhsilini başa vurduq- dan sonra o, "Azərbaycan Neft Sənayesi- nin Elmi Tədqiqat Layihə İnstitutu"nda mühəndis vəzifəsində ilk əmək fəaliyyətinə başlamışdır. Burada işlədiyi iki ilə yaxın müddətdə o, "Neft laylarında quyudibi zona- lara təsir"laboratoriyasında aparılan elmitətbiqi işlərdə fəal iştirak etmiş, gördüyü işlərin yekunlarına dair məqalələrlə institutun elmi məcmuələrində, eləcə keçmiş Sovetlər İttifaqında nəşr olunan fumalların səhifələrində məqalələr çap etdirmişdir.

Öz təhsilini davam etdirmək elmi fəaliyyətlə daha yaxındn məşğul olmaq məqsədilə Mahir Abdullayev 1987-ci ildə AzNKİ- nin aspirantura şöbəsinə daxil olmuş 1992-ci ildə "Özlü ela- stik heterogen mayelərin boruda hərəkəti zaman mövcud olan qeyri-xətti effektlərin öyrənilməsi" mövzusunda dissertasiya müda- fiə edərək "texniki elmlər namizədi" alimlik dərəcəsi almışdır.

Sonrakı illərdə Mahir Abdullayev oxuduğu institutun "Qaz Neft-mədən" fakültəsində dosent həmin institutun nəzdində fəaliyyət göstərən "Neftin, qazın geotexnolofi problemləri kimya" Elmi-Tədqiqat İnstitutunda böyük elmi işçi vəzifələrində çalışmışdır. Bu illər ərzində o, beynəlxalq əhəmiyyətli bir sıra elmi seminarlar konfranslarda məruzələrlə çıxış etmiş, müxtə- lif elmi toplularda, dövri umallarda onlarla məqalələr çap etdir- miş həmçinin elmi-metodik rəhbərliklərin tərtib olunmasında həmmüəllif kimi iştirak etmişdir.

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 29

Hal-hazırda Mahir Abdullayev yüksək ixtisaslı mütəxəssis kimi xalq təsərrüfatı əhəmiyyətli bir sıra layihələrdə iştirak etməklə yanaşı, ölkəmizin elmi potensialının artırılması yeni kadrların hazırlanmasında da öz səmərəli fəaliyyətini davam etdirməkdədir.

ABDULLAYEV MUXTAR NAĞI OĞLU

Muxtar Abdullayev 1898-ci ildə ana- dan olmuşdur.

O, əmək fəaliyyəti dövründə bir çox rəhbər vəzifələrdə çalışmışdır. M.Abdul- layev bir müddət Dağıstanın Xasavyurd rayonunun poçt rəisi vəzifəsində çalış- mışdır. Sonralar Torpaq Nazirliyində nazir müavini işləmişdir. Muxtar Abdul- layev Nuxa-Zaqatala dairəsi üzrə proku- ror vəzifəsində çalışmışdır.

1935-1937-ci illərdə Azərbaycan Tes- publikası Şəki şəhərinin İcraiyyə Komi- təsinin sədri vəzifəsində işləmişdir.

ABDULLAYEV NURU

Böyük Vətən müharibəsi başlandı. Nuru cəbhəyə getdi. = 1 Belorusiya cəbhəsinə göndərdilər. Onun mətanətlə dəə etdiyi diviziya 1941-ci ilin sentyabrında döyüşə-döyüşə U 7: Ovolovski kəndinə gəlib çatdı. Altı gün davam edən ağır Н şmalar səngimədi. Hissə düşmən mühasirəsinə düşmüşdü. | - dəqiqələr yaxınlaşırdı. Nuru buna baxmayaraq nikbin görünürdü. O, inamını itirmirdi. Р /”

Əsir alınmasına baxmayaraq о, vüqarlı idi.

30 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

1942-ci ilin iyul ayında faşistlər azərbaycanlı hərbi əsirlərlə bərabər Nurunu да /itomirdən Polşanın Edlina şəhərinə gətirdi- lər. Onlar istəyirdilər ki, əsirlər öz vətənlərinə qarşı çıxsınlar. Buna tam zidd olaraq, düşmənin azğın təbliğatına qarşı yönəlmiş azərbaycanlı hərbi əsirlər öz gizli anti-faşist qruplarını yaratmış- dılar. Gizli qrup əsirləri düşmənə qarşı mübarizəyə hazırlayır, fürsət düşdükcə düşərgədən onların qaçmasını раги- zanlara qoşulmalarını təşkil edirdi.

1943-cü ilin ortalarında əsirlər Fran- sanın cənubundakı Rodez şəhərinə gəti- rildilər.

1944-cü ilin avqust ayının 15-də gecə saat 12-dən artıq vəziyyət dəyişməyə başladı. Kütləvi qırğın başlamışdı. Gizli təşkilatın üzvləri tutulur, həbs edilirdilər. Hər şey məlum idi. Düşərgədən qaçmaq qorxulu olduğuna bax- mayaraq, Nuru Abdullayev bir dəstə əsirlə birlikdə əvvəlcədən öyrəndikləri gizli yolla Rodezin cənubundakı meşəliyə qaçmağa müvəffəq oldu. "Arrodez" porolu fransız partizanları ilə onları birləşdirdi.

1944-cü il avqust ayının 18-də Nurunun həyatında əlamətdar bir hadisə baş verdi. Onu Fransa partizanları sırasına qəbul etdi- lər. O, həmin gündən iki bilet daşıyırdı. Biri qoruyub saxladığı partiya bileti, o biri isə təzə aldığı Fransa partizanı bileti idi. Məhz həmin gündən Nuru Abdullayev Partizan Nuru adı ilə məşhurlaşdı.

ABDULLAZADƏ LƏTAFƏT HƏSƏN QIZI

Lətafət Abdullazadə 1934-cü ildə anadan olmuşdur.

1941-ci ildə Şəki 7 saylı Qızlar orta məktəbinə daxil olmuş, 1951-1952-ci illərdə bitirmişdir. 1953-cü ildə Azərbaycan Peda- ој: Xarici Dillər İnstitutuna daxil olmuş 1958-ci ildə alman dili ixtisası üzrə təhsilini bitirmişdir.

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 31

1962-ci il fevralın 8-dən Azərbaycan Politexnik İnstitutunda laborant kimi elmi fəaliyyətə başlamışdır. Daha sonralar baş labo- rant işləmiş, 1967-ci ildə asisent, 1975-ci ildən bu günə qədər alman dili fənni üzrə baş müəllim kimi fəaliyyət göstərir. İşlədi- yi müddətdə Politexnik İnstitutunda fəa- liyyət göstərən Tələbə İnşaat dəstəsində komandir komissar vəzifələrində çalışmış orada bu dövrdə tərifnaməyə layıq görülmüşdür. Proqram tərtibçisi kimi iştirak etmişdir. Bir çox yerlərdə (Xaçmaz, Naxçıvan s.) elmi konfran- slarda iştirak etmişdir. 10-a yaxın məqa- lənin müəllifidir.

İnstitut rəhbərliyi tərəfindən fəxri fər- manlar, tərifnamələr ilə dəfələrlə təltif edilmişdir. Əmək veteranıdır. İşlədiyi kafedrada nöqsansız çalış- mış bu gün həmkarları tərəfindən hörmət qazanmaqdadır. Kafedrada tələb olunan səviyyədə elmi işlərlə məşğul olmuşdur. Hal-hazırda "Hesablama texnikası" üzrə lüğət üzərində işləyir.

ABDULLAYEVA GÜLARƏ ABDURƏHMAN QIZI

Abdullayeva Gülarə 1970-ci ildə kol- xozçu ailəsində anadan olmuşdur. 1977- ci ildə Qoxmuq kənd orta məktəbinin birinci sinifinə getmiş, 1987-ci ildə həmin məktəbi bitirərək, ADPU-nun filologiya fakültəsinə daxil olmuşdur. 1992-ci ildə ali təhsili fərqlənmə diplomu ilə başa vuraraq, təyinatla Qoxmuq kənd orta məktəbində dil-ədəbiyyat müəllimi kimi işə başlamışdır. Həmin oktyabrında başa vurduğu fakültənin rəhbərliyi tərə-

32 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

findən aspiranturaya dəvət edilmiş, 1992-1995-ci illərdə "Xal- qların dilləri" ixtisası üzrə aspiranturada təhsilini davam etdirmiş- dir. 1995-ci ildən BDU-nun Şəki filialında işləməyə başlamış, baş müəllim, kafedra müdiri vəzifələrində çalışmışdır.

2000-ci ildə "Azərbaycan dilində -sa, -sə şəkilçisi, onun qrammatik üslubi xüsusiyyətləri" adlı namizədlik dissertasiy- asını müdafiə etmişdir. Şəmin ilin noyabrında müdafiə işi AAK tərəfindən təsdiqlənmişdir.

Bir monoqrafiyanın, onlarla elmi məqalənin müəllifidir.

ABDULLAYEV OSMAN ABDULCƏMİL OĞLU

Abdullayev Osman 1930-cu ildə ana- dan olmuşdur. Orta məktəbi qurtardıqdan sonra Şəki Kənd Təsərrüfatı texnikumuna daxil olur oranı müvəffəqiyyətlə biti- rmişdir. Atasının yolunu davam etdirmək üçün arıçılıq peşəsini seçən Osman bu peşənin sirrlərini öyrənməyə başlayır.

Arıçılıq peşəsi çox maraqlı hövsələ tələb edən bir peşədir. O, Rusiyaya, rya- zan vilayətinin Rıbnı şəhərinə oxumağa gedir. Arıçı zootexnik kimi qayıdan O.Abdullayev tez bir zaman ərzində işlədiyi "Rayonlararası arıç- ılıq bazası"nın baş zootexniki 1960-cı ildə həmin idarənin müdiri vəzifəsinə təyin edilir.

O.Abdullayev 1961-ci ildə Moskva şəhərində keçirilən sərgiyə dəvət alır (VDNX) oradan təmiz şanı balına görə qızıl medal diplomla geri qayıdır.

Daha da həvəslə bu işə yiyələnən O.Abdullayev Kənd təsərrüfatı Nazirliyinin "Azərbaycanda arıçılığın inkişaf etdiril- məsi" proqramının həyata keçirilməsi üçün yaradılmış komissiy- aya rəhbərlik edir respublikanın rayonları Kəlbəcər, Laçın,

ŞƏKİ. Alim Ziyalılar. Bakı: “Elm”, 2007 33

Xankəndi Zəngilana ezam olunur. Arıçılarla söhbətlər, arı xəstəliklərinin qarşısının alınması kursların təşkil olunması ilə arıçılığın inkişafına istiqamət verir. Arıların kötük üsulundan pətək üsuluna eçirilməsini ləvəzimatlarla təmin olunmasını məhz O.Abdullayev etmişdir. Bununla yanaşı texnikumlarda Kənd Təsərrüfatı İnstitutunda "Arıçılıq" fakültəsinin açılmasının ilk təşəbbüskarı olmuşdur.

Rusiyanın Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin Arıçılıq şöbəsinin rəisi Şişikinin təşəbbüsü ilə Osman Abdullayev Balakən-Zaqata- la-Qax zonasına Baş zootexnik təyin edilmişdir.

Osman Abdullayev haqqında qəzetlərdə Moskva şəhərin- nəşr olunan "Pçelovodstvo" јигпаһпда böyük məqalələr dərc olunur bir neçə dəfə orden, medallarla təltif olunmuşdur.

ABDURƏHMANOV NƏSİB YUSİF OĞLU

Nəsib Abdurəhmanov (Nəsib doktor) 1913-cü ildə anadan olmuşdur. 4 yaşında olarkən ata anası ölüb, yaxın qohumla- rından biri onu himayəyə götürmüşdür. Çörəkçi yanında, çəkməçi yanında şagird durmuş, barama açan fabrikdə fəhlə işləmişdir. Sonradan Azərbaycan Tibb İnstitutuna daxil olmuşdur. 1939-cu ildə institutu bitirmiş hərbi xidmətə çağırı- İmişdir. Hərbi xidməti qurtarana yaxın 1941-ci ildə Böyük Vətən müharibəsi başlayıb. Belarusiya cəbhəsindən Berlinə qədər çətin bir yol keçib. Orden medallarla təltif olunub.

O, 1946-cı ildə Şəkiyə qayıdıb. Kənd həkimindən Səhiyyə Şöbəsinin baş həkimi, baş həkim, baş həkimin müavini vəzifəs- inə qədər yüksəlib. Ömrünün sonuna kimi Şəki Mərkəzi xəstəxa- nasında Baş həkimin müavini olmuşdur. Onun gördüyü işlər par-

34 ƏLƏFSƏR MƏMMƏDOV, FİKRƏT XALIQOV

tiya dövlət tərəfindən qiymətləndirilib. IV-V çağırış yerli sovetlərin deputatı olub. Səhiyyə Nazirliyinin, Ali Sovetin fəxri fərmanları ilə təltif olunub. Səhiyyə Əlaçısı döş nişanı ilə təltif olunub. Azərbaycan Respublikasının Əməkdar həkimi adına layıq görülüb. Şəki şəhərinin fəxri vətəndaşı olub. Respublika əhəmiy- yətli fərdi pensiyaçı idi.

Nəsib Abdurəhmanovun Şəkidə tibbi kadrların hazırlanma- sında böyük rolu olub. Onun tələbələrindən hazırda bir neçə tibb elmləri namizədi, müxtəlif rəhbər vəzifələrdə çalışanlar var. Onun Şəki səhiyyəsində gördüyü işlər indi xatırlanır.

Nəsib Abdurahmanov 1976-cı ildə Ramazan ayının axırıncı cümə günündə (sentyabr ayının 23-də) ürək xəstəliyindən qəflə- tən vəfat etmişdir.

ABDURRƏHMANOVA ZÜLEYXA MƏMMƏD QIZI

Züleyxa Abdurrəhmanova 1910-cu ildə ticarətçi ailəsində anadan olmuşdur. Kiçik yaşlarında olarkən ata anasını itirmişdir. $ yaşında Nuxa şəhərində fəa- liyyət göstərən Qızlar Gimnaziyasına daxil olmuş oranı müvəffəqiyyətlə bitirdikdən sonra dövrün tələbatına uyğun olaraq, Şəki şəhərinin müəyyən mərhələ- lərində savadsızlığın ləğv edilməsi ilə əlaqədar təşkil edilmiş məktəblərində savadsız qadınlara dərs demişdir. 1928-ci ildə V.İ.Lenin adına Azərbaycan Dövlət Pedaqofi İnstitutuna daxil olmuş 1933-cü ildə oranı bitirdikdən sonra təyinatla Şəki şəhər Редадој: məktəbində kimya biologiya fənlərinin tədrisi üzrə müəllimlik fəaliyyətinə başlamışdır. 1939-cu ildə Salehli Mirzə Məmmədbağır oğlu ilə ailə həyatı qurmuşdur.